مرام نیکان

سه برادر، مردی را نزد حضرت علی علیه‌السلام آوردند و گفتند: «این مرد پدرمان را کشته است». امام علی علیه‌السلام به آن مرد فرمودند: «چرا او را کشتی؟» گفت: «من چوپان شتر و بز و گوسفندم. یکی از شترهایم شروع به خوردن درختی از باغ پدر این‌ها کرد. پدرشان شتر را با سنگ زد و شتر مرد. من هم همان سنگ را برداشتم و با آن به پدرشان زدم و او مرد». امام علی علیه‌السلام فرمودند: «تو قاتلی و حد را بر تو اجرا می‌کنم». آن مرد گفت: «سه روز به من مهلت دهید. پدرم مرده است و برای من و برادرانم گنجی به جا گذاشته است. اگر مرا بکشید آن گنج تباه می‌شود و زندگی برادرانم هم بعد از من تباه خواهد شد». امیرالمؤمنین علیه‌السلام فرمودند: «چه کسی ضمانت تو را می‌کند؟» وی به مردم نگاه کرد و گفت: «این مرد (ابوذر)». امیرالمؤمنین علیه‌السلام فرمودند: «ای ابوذر! آیا ضمانت این مرد را می‌کنی؟» عرض کرد: «بله، یا امیرالمؤمنین!» حضرت فرمودند: «تو او را نمی‌شناسی و اگر فرار کند حد را بر تو اجرا می‌کنم». ابوذر عرض کرد: «یا امیرالمؤمنین! من ضمانتش می‌کنم».

آن مرد رفت و روز اول و دوم و سوم سپری شد. همۀ مردم نگران ابوذر بودند که بر او حد اجرا نشود. سرانجام، اندکی قبل از اذان مغرب آمد و در حالی که بسیار خسته بود نزد حضرت علی علیه‌السلام رفت و عرض کرد: «گنج را به برادرانم دادم و اکنون تسلیم فرمان شما هستم تا بر من حد را جاری فرمایید». امام علی علیه‌السلام فرمودند: «چه چیزی باعث شد تا برگردی، در حالی که می‌توانستی فرار کنی؟» آن مرد گفت: «ترسیدم که وفای به عهد از بین مردم برود». حضرت علی علیه‌السلام از ابوذر پرسیدند: «چرا او را ضمانت کردی، در حالی که او را نمی‌شناختی؟» ابوذر گفت: «ترسیدم خیررسانی و خوبی به دیگران از بین مردم برود». پسران مقتول متأثر شدند و گفتند: «یا امیرالمؤمنین! ما هم از قصاص او گذشتیم». امیرالمؤمنین علیه‌السلام پرسیدند: «چرا؟» گفتند: «می‌ترسیم بخشایش و گذشت از بین مردم برود».

رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وآله فرمودند: «مَنْ رَفَعَ حَجَراً عَنِ الطَّرِیقِ کُتِبَتْ لَهٌ حَسَنَة؛^۱ هر کس سنگی را از راهی بردارد عمل نیکی برایش ثبت خواهد شد».

اللّهم صلّ علی محمّد و‌ آل محمّد و عجل فرجهم.

‏